Το Ελληνικό Κράτος Δικαίου στο … μικροσκόπιο του WJP

Είναι το θεμέλιο για τις κοινότητες δικαιοσύνης, ευκαιριών και ειρήνης που υποστηρίζουν την ανάπτυξη,  την υπεύθυνη κυβέρνηση και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων,

Το αποτελεσματικό κράτος δικαίου μειώνει τη διαφθορά, καταπολεμά τη φτώχεια και τις ασθένειες και προστατεύει τους ανθρώπους από μεγάλες και μικρές αδικίες.

Είναι το θεμέλιο για τις κοινότητες δικαιοσύνης, ευκαιριών και ειρήνης που υποστηρίζουν την ανάπτυξη, την υπεύθυνη κυβέρνηση και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Παραδοσιακά, το κράτος δικαίου αντιμετωπίζεται ως τομέας των δικηγόρων και των δικαστών. Ωστόσο, καθημερινά ζητήματα ασφάλειας, δικαιωμάτων, δικαιοσύνης και διακυβέρνησης μας επηρεάζουν όλους. όλοι είναι ενδιαφερόμενοι στο κράτος δικαίου.

Παρά τη βαθιά του σημασία για δίκαιες και λειτουργικές κοινωνίες, το κράτος δικαίου είναι εμφανώς δύσκολο να προσδιοριστεί και να μετρηθεί. 

Ένας απλός τρόπος προσέγγισής του είναι να εξετάσουμε ένα σύνολο αποτελεσμάτων που επιφέρει το κράτος δικαίου στις κοινωνίες, καθένα από τα οποία αντικατοπτρίζει μια πτυχή της περίπλοκης έννοιας
του κράτους δικαίου.

Ο Δείκτης Κράτους Δικαίου του WJP επιδιώκει να ενσωματώσει αυτά τα αποτελέσματα σε ένα απλό και συνεκτικό πλαίσιο.

Το WJP Rule of Law Index καταγράφει την τήρηση του κράτους δικαίου όπως ορίζεται από τις καθολικές αρχές του WJP (δείτε την επόμενη σελίδα) μέσω ενός ολοκληρωμένου και πολυδιάστατου συνόλου δεικτών αποτελεσμάτων, καθένας από τους οποίους αντικατοπτρίζει μια συγκεκριμένη πτυχή αυτής της περίπλοκης έννοιας.
Το θεωρητικό πλαίσιο που συνδέει αυτούς τους δείκτες αποτελέσματος βασίζεται σε δύο βασικές αρχές που σχετίζονται με τη σχέση μεταξύ του κράτους και του διοικούμενου.

Η πρώτη αρχή μετράει εάν ο νόμος επιβάλλει όρια στην άσκηση της εξουσίας από το κράτος και τους εκπροσώπους του, καθώς και από ιδιώτες και ιδιωτικούς φορείς. Αυτό μετριέται στους Παράγοντες
Ένα, Δύο, Τρεις και Τέσσερα του Δείκτη. 

Η δεύτερη αρχή μετράει εάν το κράτος περιορίζει τις ενέργειες των μελών της κοινωνίας και εκπληρώνει τα βασικά του καθήκοντα έναντι του πληθυσμού του, ώστε να εξυπηρετείται το δημόσιο συμφέρον, να προστατεύονται οι άνθρωποι από τη βία και όλα τα μέλη της κοινωνίας να έχουν πρόσβαση σε μηχανισμούς επίλυσης διαφορών και παραπόνων. Αυτό μετριέται στους Παράγοντες Πέντε, Έξι, Επτά και Οκτώ του Δείκτη. 

Αν και ευρύ σε εύρος, αυτό το πλαίσιο υποθέτει πολύ λίγα για τις λειτουργίες του κράτους και όταν το κάνει, ενσωματώνει λειτουργίες που αναγνωρίζονται σχεδόν από όλες τις κοινωνίες, όπως η παροχή δικαιοσύνης ή η εγγύηση της τάξης και της ασφάλειας.

Το προκύπτον σύνολο δεικτών είναι επίσης μια προσπάθεια να επιτευχθεί μια ισορροπία μεταξύ αυτού που οι μελετητές αποκαλούν «λεπτό» ή μινιμαλιστικό αντίληψη του κράτους δικαίου που εστιάζει σε τυπικούς, διαδικαστικούς κανόνες και σε μια «παχιά» αντίληψη που περιλαμβάνει ουσιαστικά χαρακτηριστικά, όπως η αυτοδιακυβέρνηση και διάφορα θεμελιώδη δικαιώματα και ελευθερίες.

Η επίτευξη αυτής της ισορροπίας μεταξύ «λεπτών» και «χονδρών» αντιλήψεων για το κράτος δικαίου επιτρέπει στον δείκτη να εφαρμοστεί σε διαφορετικούς τύπους κοινωνικών και πολιτικών συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που στερούνται πολλά από τα χαρακτηριστικά που χαρακτηρίζουν τα δημοκρατικά έθνη, ενώ περιλαμβάνει επαρκή ουσιαστικά χαρακτηριστικά να καταστήσει το κράτος
δικαίου κάτι περισσότερο από ένα σύστημα κανόνων.

Ο Δείκτης αναγνωρίζει ότι ένα σύστημα δικαίου που αδυνατεί να σέβεται τα βασικά ανθρώπινα δικαιώματα που κατοχυρώνονται βάσει του διεθνούς δικαίου είναι στην καλύτερη περίπτωση «νόμος» και δεν αξίζει να ονομάζεται σύστημα κράτους δικαίου.

Το κράτος δικαίου επηρεάζει όλους μας στην καθημερινότητά μας.

Αν και μπορεί να μην το γνωρίζουμε, το κράτος δικαίου είναι πολύ σημαντικό — και όχι μόνο για τους δικηγόρους ή τους δικαστές.

Κάθε τομέας της κοινωνίας είναι ενδιαφερόμενος στο κράτος δικαίου.

Mερικά παραδείγματα:

Εργασιακό περιβάλλον

Φανταστείτε έναν επενδυτή που επιδιώκει να δεσμεύσει πόρους στο εξωτερικό. Πιθανότατα θα το σκεφτόταν δύο φορές πριν επενδύσει σε μια χώρα όπου η διαφθορά είναι ανεξέλεγκτη, τα  δικαιώματα ιδιοκτησίας είναι ασαφώς καθορισμένα και οι συμβάσεις είναι δύσκολο να επιβληθούν.

Ανομοιόμορφη επιβολή των κανονισμών, της διαφθοράς, των ανασφαλών δικαιωμάτων ιδιοκτησίας και των αναποτελεσματικών μέσων επίλυσης διαφορών υπονομεύουν τις νόμιμες επιχειρήσεις και αποτρέπουν τόσο τις εγχώριες όσο και τις ξένες επενδύσεις.

Δημόσια έργα

Σκεφτείτε τις γέφυρες, τους δρόμους ή τους διαδρόμους που διασχίζουμε καθημερινά—ή τα γραφεία και τα κτίρια στα οποία ζούμε, εργαζόμαστε και παίζουμε. Τι θα συνέβαινε εάν δεν επιβάλλονταν οι οικοδομικοί κώδικες που διέπουν το σχεδιασμό και την ασφάλεια; Τι θα γινόταν αν κυβερνητικοί αξιωματούχοι και εργολάβοι χρησιμοποιούσαν υλικά χαμηλής ποιότητας για να τσεπώσουν το πλεόνασμα; Η αδύναμη κανονιστική επιβολή και η διαφθορά μειώνουν την ασφάλεια της φυσικής υποδομής και τη σπατάλη σπάνιων πόρων, που είναι απαραίτητα για μια ακμάζουσα οικονομία.

Δημόσια Υγεία και Περιβάλλον

Εξετάστε τις επιπτώσεις της ρύπανσης, της λαθροθηρίας άγριας ζωής και της αποψίλωσης των δασών για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον.

Τι θα συνέβαινε εάν μια εταιρεία έριχνε επιβλαβείς χημικές ουσίες σε ένα ποτάμι σε μια πολυκατοικημένη περιοχή και ο επιθεωρητής περιβάλλοντος αγνόησε αυτές τις ενέργειες με αντάλλαγμα μια δωροδοκία;
Η τήρηση του κράτους δικαίου είναι απαραίτητη για να λογοδοτήσουν οι κυβερνήσεις, οι επιχειρήσεις, οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών και οι κοινότητες για την προστασία της δημόσιας υγείας και του περιβάλλοντος.

Οι 4 Οικουμενικές αρχές του Κράτους δικαίου

Το έργο WJP ορίζει το κράτος δικαίου, ως ένα ανθεκτικό σύστημα, νόμων, θεσμών, κανόνων και κοινοτικής δέσμευσης που καλύπτει τις πτυχές,

 Οι 4 καθολικές αρχές αναπτύσσονται περαιτέρω στους ακόλουθους 8 παράγοντες του ετήσιο9υ δείκτη

κράτους δικαίου WJP.